Lễ hội Đền Đức Hoàng (Nghệ An) lần thứ 24: Giữ gìn hồn cốt văn hóa quê hương

Không gian văn hóa tâm linh giàu truyền thống

Đền Đức Hoàng, xã Giai Lạc, tỉnh Nghệ An (xã Phúc Thành, Yên Thành cũ) từ lâu đã trở thành điểm sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng đặc sắc của người dân địa phương. Theo sử liệu, truyền thống dân gian, ngôi đền được nhân dân xây dựng từ thế kỷ XIII, nằm trong quần thể nhiều di tích và danh thắng của vùng Đông Yên xưa.

Đây là nơi thờ các vị thiên thần, nhân thần có công bảo quốc hộ dân, trong đó nhân vật trung tâm là Sát Hải Đại Vương Hoàng Tá Thốn.

Tương truyền, Hoàng Tá Thốn là vị tướng tài ba, dũng cảm, mưu lược, có công lớn trong việc chiêu dân, lập làng, ổn định đời sống cho nhân dân. Ông cũng là một trong những tướng lĩnh tham gia đánh đuổi giặc Nguyên Mông vào thế kỷ XIII, góp phần giữ vững nền thái bình cho đất nước.

Sau khi ông qua đời, triều đình đã cho lập nhiều đền thờ để tưởng nhớ công lao của ông, trong đó có Đền Đức Hoàng tại vùng đất Phúc Thành xưa.

Trải qua nhiều thế kỷ, ngôi đền vẫn được nhân dân địa phương gìn giữ, tôn tạo và trở thành địa chỉ tâm linh quan trọng. Hàng năm, lễ hội được tổ chức nhằm tưởng niệm công lao của các bậc tiền nhân, đồng thời thể hiện lòng biết ơn của hậu thế đối với những người đã có công dựng làng, giữ nước.

Lễ hội không chỉ là dịp tri ân công lao của các bậc tiền nhân mà còn góp phần bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của vùng đất Đông Yên nhị huyện xưa.

Bà Hà Thị Hương (xóm Đông Thượng) cho biết: “Đối với người dân chúng tôi, lễ hội Đền Đức Hoàng không chỉ là dịp đi lễ đầu năm mà còn là ngày hội lớn của xã. Bà con ở khắp nơi, dù đi làm ăn xa, cũng cố gắng thu xếp về tham dự, thắp nén hương tưởng nhớ Đức Thánh Hoàng và gặp gỡ bà con, bạn bè”.

Cùng chung niềm tự hào ấy, ông Nguyễn Viết Tân (xóm Đông Sơn) cho biết: “Lễ hội Đền Đức Hoàng được tổ chức hàng năm giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về lịch sử quê hương, về công lao của các bậc tiền nhân. Đây cũng là dịp để cộng đồng thêm gắn kết, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống”.

Không gian lễ hội vì thế không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn trở thành nơi hội tụ văn hóa của cộng đồng, nơi ký ức lịch sử và đời sống hiện đại cùng hòa quyện.

Sôi động phần hội với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao

Trong khuôn khổ Lễ hội Đền Đức Hoàng lần thứ 24, bên cạnh phần lễ trang nghiêm, phần hội năm nay được tổ chức với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao phong phú, tạo nên không khí sôi động, thu hút sự tham gia của đông đảo người dân và du khách.

Ngay từ ngày khai mạc 16/3, giải bóng chuyền nam sẽ được tổ chức vào lúc 8h30, mở màn cho chuỗi hoạt động thể thao của lễ hội. Cùng ngày, các môn thi đấu truyền thống như đẩy gậy và kéo co nam nữ kết hợp cũng sẽ diễn ra vào lúc 14h, hứa hẹn mang lại những màn tranh tài hấp dẫn.

Các trò chơi dân gian sẽ được tổ chức xuyên suốt từ ngày 16-19/3, tạo không gian vui chơi, giải trí cho mọi lứa tuổi. Đây cũng là dịp để những nét văn hóa dân gian truyền thống được tái hiện, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của cộng đồng.

Ngày 17/3, nhiều hoạt động đặc sắc tiếp tục diễn ra như giao lưu trống tế các dòng họ và giải cờ thẻ vào buổi sáng. Đặc biệt, vào tối cùng ngày, chương trình giao lưu các câu lạc bộ dân ca ví giặm, chèo, tuồng sẽ được tổ chức lúc 19h30, mang đến cho khán giả những tiết mục nghệ thuật truyền thống đậm đà bản sắc xứ Nghệ.

Ngày 18/3 là thời điểm diễn ra nhiều hoạt động được mong chờ. Giải đua thuyền khai mạc lúc 7h30 hứa hẹn thu hút đông đảo người dân cổ vũ với những cuộc tranh tài đầy kịch tính trên mặt nước. Cùng ngày, giải bóng chuyền nữ cũng chính thức khởi tranh.

Điểm nhấn của chương trình phần hội là đêm chung kết cuộc thi “Thanh niên thanh lịch Lễ hội Đền Đức Hoàng” diễn ra vào lúc 19h30 ngày 18/3. Đây là sân chơi dành cho đoàn viên, thanh niên địa phương thể hiện sự tự tin, năng động và hiểu biết về văn hóa truyền thống.

Trao đổi với phóng viên Nông thôn mới, bà Nguyễn Thị Vân – Chủ tịch UBND xã Giai Lạc cho biết: "Lễ hội Đền Đức Hoàng năm nay được chuẩn bị chu đáo nhằm tạo không khí vui tươi, đoàn kết trong nhân dân, đồng thời quảng bá nét đẹp văn hóa của địa phương. Chúng tôi mong muốn thông qua lễ hội không chỉ giữ gìn giá trị truyền thống mà còn tạo điểm nhấn thu hút du khách, góp phần thúc đẩy phát triển văn hóa du lịch của địa phương”.

“Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng cùng nhiều hoạt động phong phú, Lễ hội Đền Đức Hoàng lần thứ 24 hứa hẹn sẽ mang đến không khí vui tươi, đậm đà bản sắc văn hóa truyền thống. Đây không chỉ là ngày hội của người dân xã Giai Lạc mà còn là dịp để du khách gần xa tìm hiểu, trải nghiệm những nét đẹp văn hóa của vùng đất giàu truyền thống lịch sử, góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa quê hương trong đời sống hôm nay”.