Quảng Trị: Gần 58.000 ha rừng FSC thu trăm triệu/ha, thành “trụ đỡ” thép nông thôn mới

Từ rừng gỗ nhỏ sang rừng gỗ lớn: Bước ngoặt thay đổi sinh kế

Nhiều năm trước, rừng trồng tại Quảng Trị chủ yếu là rừng gỗ nhỏ, chu kỳ khai thác ngắn (4–5 năm), giá trị thấp, thu nhập bấp bênh. Bước ngoặt chỉ thực sự đến khi tỉnh này mạnh dạn chuyển đổi sang trồng rừng gỗ lớn, áp dụng tiêu chuẩn quản lý rừng bền vững FSC, một trong những “tấm vé thông hành” để gỗ rừng trồng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo tiêu chuẩn FSC, rừng trồng phải được quản lý nghiêm ngặt: Không sử dụng hóa chất độc hại. Bảo tồn đa dạng sinh học. Bảo vệ đất, nguồn nước. Đảm bảo quyền lợi và sinh kế của cộng đồng địa phương.

Dù thời gian cho thu hoạch kéo dài từ 10 năm trở lên, nhưng bù lại, cây rừng được chăm sóc bài bản, tỉa thưa hợp lý, cho gỗ có đường kính lớn, chất lượng cao, giá trị kinh tế tăng gấp nhiều lần so với trước.

Thực tế đã chứng minh hiệu quả rõ nét. HTX Dịch vụ nông nghiệp Thủy Đông, xã Hiếu Giang, tỉnh Quảng Trị vừa thu hoạch diện tích rừng keo trồng từ năm 2016 theo tiêu chuẩn FSC.

Những cây gỗ sau gần một thập kỷ chăm sóc có đường kính trung bình trên 20 cm, sản lượng khoảng 200 tấn/ha. Với giá bán dao động 1,1 – 1,2 triệu đồng/tấn, mỗi hecta rừng mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng.

Riêng HTX Thủy Đông hiện có 53 ha rừng trồng, trong đó 26 ha là rừng gỗ lớn đạt chứng chỉ FSC, dự kiến thu về trên 1,7 tỷ đồng trong chu kỳ khai thác.

So với mô hình trồng gỗ nhỏ trước đây, thu nhập từ rừng gỗ lớn cao gấp 2–3 lần, trở thành “của để dành” giá trị cho người dân nông thôn.

Ông Hồ Văn Tài, hộ trồng rừng người Vân Kiều, chia sẻ: “Trước đây, trồng rừng nhỏ, mỗi chu kỳ thu được vài chục triệu đồng, không đủ trang trải. Nay trồng rừng FSC, được hỗ trợ kỹ thuật, doanh nghiệp cam kết thu mua giá tốt nên yên tâm đầu tư. Nhờ rừng gỗ lớn mà gia đình tôi thoát nghèo, con cái được học hành đầy đủ".

Không chỉ mang lại thu nhập từ gỗ, những cánh rừng được quản lý bền vững còn tạo thêm nguồn sinh kế phụ cho người dân miền núi như: tre nguyên liệu, hạt trẩu, bồ kết, măng, nấm…, góp phần đa dạng hóa thu nhập trong xây dựng nông thôn mới.

Gần 58.000 ha rừng FSC

Hiện nay, tỉnh Quảng Trị đã thiết lập chuỗi liên kết tiêu thụ gỗ rừng trồng FSC giữa các chủ rừng với nhiều doanh nghiệp có chứng chỉ CoC như: Công ty Chế biến gỗ Thu Hằng, Công ty Nguyên Phong, Công ty Thương mại Quảng Trị, Công ty Scansia Pacific…

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Quảng Trị, trong năm 2025, toàn tỉnh đã trồng mới gần 24.400 ha rừng, đồng thời hỗ trợ cấp chứng chỉ FSC cho gần 21.000 ha, nâng tổng diện tích rừng được quản lý bền vững lên gần 58.000 ha.

Rừng trồng đạt chứng chỉ FSC khi khai thác mang lại lợi nhuận từ 70–100 triệu đồng/ha, trở thành nguồn lực quan trọng trong thực hiện các tiêu chí thu nhập, giảm nghèo và phát triển bền vững trong chương trình xây dựng nông thôn mới.