Quảng Trị: Nâng tầm giá trị nông sản nhờ nhãn hiệu "phát thải thấp" trên 30.000ha

Nhân rộng mô hình lúa giảm phát thải

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị, năm 2025, tỉnh này đã triển khai mô hình sản xuất lúa giảm phát thải bằng kỹ thuật tưới khô xen ướt (AWD) trên diện tích gần 2.200ha tại các vùng sản xuất trọng điểm như Triệu Phong, Triệu Bình, Trường Ninh, Ninh Châu và Quảng Ninh.

Tại các địa phương này, đồng ruộng đã được tích tụ, xóa bỏ bờ thửa nhỏ, hình thành các ô thửa lớn, tạo điều kiện thuận lợi để áp dụng đồng bộ các biện pháp canh tác tiên tiến, giảm phát thải khí nhà kính.

Kết quả bước đầu cho thấy, kỹ thuật AWD giúp giảm phát thải khí mê-tan (CH₄) hơn 60% so với phương pháp canh tác truyền thống. Không chỉ góp phần bảo vệ môi trường, phương pháp này còn giúp tiết kiệm nước tưới, giảm chi phí sản xuất và vẫn đảm bảo năng suất ổn định.

Tiếp nối thành công đó, trong vụ Đông – Xuân năm nay, Quảng Trị tiếp tục mở rộng mô hình sản xuất lúa giảm phát thải lên hơn 6.000ha tại 14 xã, phường trên địa bàn.

“Sản xuất lúa giảm phát thải là xu thế tất yếu và nằm trong định hướng dài hạn của Chính phủ. Đây sẽ là tiền đề để ngành trồng trọt phát triển theo hướng phát thải thấp, sinh thái và hiện đại, đảm bảo sử dụng hiệu quả tài nguyên và kiểm soát phát thải một cách thực chất”, bà Nguyễn Hồng Phương - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị chia sẻ.

Song song với mô hình lúa giảm phát thải, tỉnh Quảng Trị cũng mở rộng các vùng sản xuất lúa hữu cơ và cây trồng theo hướng an toàn sinh thái với quy mô hàng trăm ha.

Các sản phẩm nông nghiệp sạch, có khả năng truy xuất nguồn gốc từng bước khẳng định giá trị trên thị trường, đặc biệt là tiềm năng xuất khẩu sang các thị trường khó tính như châu Âu, với giá bán cao hơn so với sản xuất truyền thống.

Việc chuyển đổi sang sản xuất xanh không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho nông dân mà còn góp phần xây dựng hình ảnh nền nông nghiệp bền vững, thân thiện môi trường.

Hướng tới nhãn hiệu nông sản “phát thải thấp”

Thực hiện Đề án sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025–2035, tầm nhìn đến 2050, ngành nông nghiệp tỉnh Quảng Trị đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch hành động cụ thể, nhằm triển khai đồng bộ trên toàn địa bàn.

Theo đó, tỉnh này đặt mục tiêu đến năm 2035, diện tích cây trồng giảm phát thải đạt trên 35.000ha, trong đó riêng cây lúa chiếm khoảng 30.000ha. Diện tích áp dụng kỹ thuật AWD dự kiến đạt 28.000ha vào năm 2030 và 30.000ha vào năm 2035.

Các vùng sản xuất tập trung sẽ được ưu tiên phát triển theo từng nhóm cây trồng chủ lực như: Lúa tại các vùng đồng bằng trọng điểm. Cà phê tại khu vực Khe Sanh, Tân Lập, Hướng Phùng. Cây ăn quả tại Ái Tử, Nam Trạch…

Mục tiêu lâu dài là xây dựng và phát triển nhãn hiệu nông sản “phát thải thấp” cho các sản phẩm chủ lực như lúa gạo, hồ tiêu, cà phê, dược liệu… qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh và giá trị gia tăng.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như: Xây dựng cơ sở dữ liệu phát thải theo cây trồng và vùng sinh thái. Đẩy mạnh chuyển đổi số, số hóa dữ liệu sản xuất.

Tăng cường truyền thông, phổ biến kỹ thuật canh tác giảm phát thải. Đào tạo, tập huấn cho ít nhất 100 cán bộ kỹ thuật, khuyến nông, hợp tác xã và nông dân.

Hỗ trợ liên kết sản xuất – tiêu thụ, xây dựng chứng nhận phát thải thấp, truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường tiêu thụ.